New Zealand – vùng đất của Chúa Trời được thiên nhiên ban tặng một vẻ đẹp tuyệt vời. Khi đến đây bạn sẽ có cảm giác ngạc nhiên vô cùng, chỉ biết im lặng ngắm nhìn, tận hưởng cảnh đẹp như tranh vẽ. Những người yêu vang trên thế giới đều đánh giá rượu làm từ giống nho Sauvignon Blanc của quốc gia này ngon hơn hẳn loại vang Pháp tương đương. Hãy dạo quanh quốc gia này với một ly rượu vang trên tay cùng UWA, chúng ta cùng tìm hiểu xem rượu vang của xứ sở Kiwi có những gì đặc biệt nhé!

thanh-pho-queenstown-new-zealand

I. Lịch sử:

So với lịch sử rượu vang Thế giới, lịch sử vang New Zealand còn rất trẻ. Bắt đầu từ ngày 25/09/1819, Mục sư Marsden trồng cây nho đầu tiên ở vùng Waitangi thuộc phía Bắc New Zealand. Năm 1836 là năm thu hoạch nho đầu tiên để sản xuất rượu vang bởi James Busby – người chọn lọc giống, quốc tịch Úc. Đến năm 1851, vườn nho đầu tiên thuộc sở hữu của Giáo hội Công giáo ra đời tại vịnh Hawke. Và năm 1865 đánh dấu mốc ra đời của nhà máy sản xuất rượu tại Greenmeadows, cũng thuộc vịnh Hawke.

Cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX, Dalmatian – một người nhập cư đem theo kiến thức và kỹ thuật về nghề làm rượu đến Aukland để chủ yếu sản xuất vang rẻ tiền và Sherry – vang cường hóa mạnh. Đến năm 1970, rượu vang vịnh Hawke bắt đầu phát triển. Trong suốt thập niên 80, vang New Zealand tham gia vào thị trường vang quốc tế và ngay lập tức tạo ra tiếng vang lớn. Năm 1977, người ta đặc biệt chú ý đến vang Sauvignon Blanc của vùng Marlborough bởi nó có hương vị rất tươi mới, khác biệt so với những loại rượu vang khác.  

vang-new-zealand-sauvignon-blanc

Theo số liệu thống kê, toàn bộ New Zealand có khoảng 100 hãng sản xuất rượu vào năm 1985, rồi tăng dần lên  616 hãng sản xuất rượu vào năm 2008, cuối cùng tăng đến hơn 700 hãng sản xuất rượu tại thời điểm hiện nay. Tháng 7 năm 2009, New Zealand đạt mức doanh thu 1 tỷ USD từ ngành công nghiệp này.    

II. Địa lý & Khí hậu:

New Zealand là một quốc gia nằm ở châu Đại Dương, chếch về phía Đông Nam nước Úc.

Sau đây là một vài đặc điểm về địa lý New Zealand:

  • Tổng diện tích: 269.000 km²
  • Trải dài hơn 1600 km từ phía Nam đến phía Bắc
  • Vĩ độ: 34° – 47°
  • Điểm cao nhất: đỉnh núi Aoraki ( 3.754 mét)
  • Điểm thấp nhất: thung lũng Taieri Plain ( -2 mét)
  • Có khoảng 14.000 trận động đất mỗi năm
  • Thổ nhưỡng: đá vôi, đá trầm tích, đá phiến và đá sa thạch.

Và khí hậu có điểm đặc trưng:

  • Khí hậu Ôn đới Đại dương
  • Lượng mưa: 650 – 1500 mm
  • Ảnh hưởng bới gió lạnh Nam cực
  • Gió ấm áp từ nước Úc.

Nhìn chung khí hậu New Zealand không khắc nghiệt do biển bao quanh, mây nhiều và độ ẩm trong không khí cao. Những điều này là điều kiện thuận lợi cho việc trồng nho trắng của các vườn nho bản địa.

Đối với vịnh Hawke:

  • Vĩ độ: 39,28°
  • Độ cao: 1 mét
  • Nhiệt độ trung bình: 18,9°C
  • Lượng mưa trung bình: 890 mm/năm
  • Lượng mưa trong mùa thu hoạch: 75 mm
  • Mối nguy hiểm chính: mưa trong mùa thu
  • Giống nho chính: Chardonnay, Merlot và Sauvignon Blanc.

Còn đối với vùng Marlborough – vùng làm vang Sauvignon Blanc số 1 Thế giới:

  • Vĩ độ: 40,21°
  • Độ cao: 20 mét
  • Nhiệt độ trung bình: 17,7°C
  • Lượng mưa trung bình: 730 mm/năm
  • Lượng mưa trong mùa thu hoạch: 60 mm
  • Mối nguy hiểm chính: mưa trong mùa thu
  • Giống nho chính: Pinot Noir, Sauvignon Blanc và Chardonnay.

III. Vang New Zealand:

Đọc đến phần III này hẳn bạn cũng đã nhận ra, giống nho mang lại tên tuổi cho vang New Zealand chính là Sauvignon Blanc. Sản lượng vang được sản xuất tại đây khoảng 200 triệu lít rượu/năm – đứng thứ 33 so với Thế giới, trong đó vang trắng chiếm tỷ lệ 80% và vang đỏ chiếm 20%. Chỉ riêng số lượng rượu vang được sản xuất phục vụ cho tiêu dùng nội địa đã chiếm hết 1/3 tổng sản lượng.

ruou-vang-cua-new-zealand

Phần lớn vang New Zealand đều là vang trẻ, tuổi đời ngắn (Young Wine). Trên khoảng 93% chai vang New Zealand được đóng chai bằng nút vặn chứ không phải bằng nút bần gỗ sồi.

Trong tổng diện tích vườn nho của xứ sở Kiwi, 50% vườn nho thuộc sở hữu của các hãng rượu vang, 50% còn lại thì trồng theo hợp đồng giữa người bản xứ và các hãng rượu vang. Mô hình kinh doanh kết hợp này khá giống với mô hình trang trại bò sữa của Vinamilk ở nước ta.

IV. Các giống nho:

Hơn 25 giống nho của New Zealand chủ yếu là nho ghép gốc và giống nho mang từ Mỹ đến (Vitis Labrusca).

vuon-nho-cua-new-zealand

Nói về các giống nho trắng cần nhắc đến:

  • Sauvignon Blanc: chiếm 42% và được trồng chủ yếu ở phía Nam
  • Chardonnay: chiếm 14% và được trồng chủ yếu ở phía Bắc
  • Pinot Gris: chiếm 5%
  • Riesling: chiếm 3%
  • Gewürztraminer: chiếm 1%
  • Sémillon: chiếm 1%

Và 4 giống nho đỏ:

  • Pinot Noir: chiếm 17%
  • Merlot: chiếm 5%
  • Syrah: chiếm 1%
  • Cabernet Sauvignon: chiếm 2%

V. Các vùng vang của New Zealand:

cac-vung-vang-new-zealand

1. Vùng Marlborough:

Marlborough nằm ở phía Đông Bắc của phía Nam New Zealand. Nơi đây nổi tiếng về giống nho Sauvignon Blanc, chiếm 60% diện tích vườn nho của cả quốc gia. Hẳn nhiên 90% vang New Zealand được làm từ giống nho này xuất phát từ vùng Marlborough và được xem là vùng có hương vị vang đặc thù nhất Thế giới.

Kinh nghiệm nhỏ: Trước khi uống vang, bạn nên ướp thật lạnh. Lúc nhiệt độ chai vang xuống đến khoảng 6°C là lúc bạn rót rượu ra ly, cảm giác hương vị bốc tỏa sẽ rất đã!

2. Vùng trung tâm Otago:

Otago – vùng cao nhất New Zealand nằm ở trung tâm của phía Nam New Zealand. Nơi đây nổi tiếng với giống nho Pinot Noir với tỷ lệ trồng chiếm 80% tổng diện tích vườn nho. Vùng trung tâm Otago có khí hậu đặc trưng: mùa đông rất lạnh, mùa hè nóng và ban đêm có nhiệt độ khá dễ chịu.

3. Vùng vịnh Hawke:

Vùng vịnh Hawke có khí hậu nóng và nhiều nắng nhất trong các vùng vang của New Zealand. Trải dài trên 5.000 hecta đất có khoảng 172 vườn nho cùng 80 hãng sản xuất rượu khác nhau. Sản lượng vang ở đây có tỷ lệ đồng đều: 50% vang trắng, 50% vang đỏ. Vang đỏ vịnh Hawke nổi tiếng được làm từ giống nho Merlot, Cabernet Sauvignon và Syrah. 

4. Vùng Gisborne:

Ở vùng Gisborne người ta trồng hai giống nho chính là Chardonnay và Gewürztraminer. Rượu Gisborne có hương vị mạnh mẽ.

5. Vùng Wairarapa:

Vùng Wairarapa nằm ở phía Nma của phía Bắc New Zealand. Nơi đây người ta trồng hai giống nho chính là Pinot Noir và Chardonnay.

6. Vùng Canterbury:

Canterbury là vùng sản xuất rượu lớn thứ 4 của New Zealand. Giống nho chính của vùng này cũng là Chardonnay và Pinot Noir.

——————–

Chuyên đề Basic Wine (Rượu vang căn bản) được biên tập bởi UWA.

   (Nguồn: Tài liệu chuyên ngành, tài liệu tham khảo từ Internet và từ thầy Vũ Viết Hậu – Phó chủ tịch hội thử nếm rượu vang TP. Hồ Chí Minh)